1.1 Forekazık Yapımı
1.1.1 Genel:
Delme kazık konumunun ve delme araçlarının dikeyliğinin doğrulanmasından sonra başlayacaktır. Kazık kuyusu boyunca olan toprak özellikleri ve su seviyesi derinliği anlaşıldıktan sonra, spesifik kazık yapım yöntemi seçilecektir. Gerekirse kazık çalışması kazık boyunca olan geçici muhafaza boruları kullanılarak da uygulanabilir.
Deliğin projedeki lokasyonundan sağa, sola, öne, arkaya kayması en fazla 5,0 cm olacaktır. Bu sebeple kuyuları tam noktasına yapmak için ağızda muhafaza borusu kullanılacaktır.
Delgi esnasında zemin ortamlarında burgu; kum, çakıl gibi kohezyonsuz zeminler ile karşılaşıldığında bage; kayada ilerlenmesi gerektiğinde ise elmas uçlu olan kaya pilotları kullanılacaktır.
Ancak proje sahasında karşılaşılan zemin jeolojik olarak adana baseni içerisinde karakteristik olarak bulunan kaliçileşmiş taraça birimi, dönemin alüvyon çakıllarının doğal çimentolaşma ile birlikte sert bir yapı sergilemektedir. Bu tip zeminlerde kaya ilerleme yöntemi ile kohezyonsuz zeminlerde ilerleme yöntemi birlikte uygulanır.

1.1.2 Kazık Kuyusunun Kazılması ve Kalıcı Üst Dolgunun Oluşturulması

Her bir fore kazığın merkez konumu, çalışma çizimlerine ve şantiye sınır işaretlerine göre referansla belirlenecektir. Kuyu uygun bir dış çapa sahip ağır geçici bir muhafaza borusu ile kazılacaktır. Sondaj borusunun ucunda alt kısım için özel bir kesici uç bulunur. Muhafaza borusu kesiti, özel muhafaza borusu eklemleri kullanılarak birleştirilecektir. Muhafaza borusu delgi ile veya gerekirse vibrasyonlu çekiç ile çakılacaktır. Delgi için gerekirse ek muhafaza boruları kullanılacaktır.

1.1.3 Kuru Yapım Yöntemi
Eğer statik zemin suyu seviyesi yaklaşık zemin seviyesine çok yakınsa ve eğer çok geçirgen toprak seviyeleri varsa, delgi sırasında kuru yapım yöntemlerinin kullanımına izin verilmeyecektir.

1.1.4 Muhafaza borusu Yapım Yöntemi

Muhafaza borusu yöntemi delik göçmesini veya deliğin aşırı deformasyonunu önlemede kullanılabilir. Kazıkların delgisi yeterli bir delme ekipmanı ile sağlanacaktır. Yeraltı suyu seviyesinin üzerindeki ve altındaki delme sırasında doğru boyutta matkaplar veya kovalar kullanılacaktır. Delme araçlarının çapları, kazık imalat projesi çiziminde tanımlanan kazık çapından az olmayacaktır. Matkap genişliğinde (çap) %5’lik bir tolerans izni vardır. Geçici muhafaza boruları her bir sürekli uzantı boyunca muntazam bir kesitte olacak ve açılan kuyuya su ve hareketli toprağın girmesini önleme amacı için yeterli kalite, malzeme, uzunluk ve kalınlıkta olacaktır.

1.1.5 Dip Temizliği

Kuyu istenen derinliğe ulaştığında, dibi önce bir temizleme kovası ile temizlenecektir (bu amaçla modifiye edilmiş bir delme kovasıyla). Temizlik sırasında çıkarılan malzeme incelenecek ve devam edilip edilmeyeceği kararı Müşavir tarafından verilecektir (kazık dibi istenilen kota kadar kazılıp kazılmamasına bağlı olarak).

1.1.6 Kazma ve Delme Ekipmanları

Kazı araçları planlarda gösterilen ve burada tanımlanan işi gerçekleştirmeye yetecek tasarımda, ebatta ve güçte olacaktır. Karşılaşılan malzeme geleneksel toprak matkabı kullanılarak delme kovaları ve oluk açma araçları ile delinemediğinde, Altyüklenici özel delme ekipmanı sağlayacaktır.

1.1.7 Engeller

Yüzey ve yüzey altı engelleri işveren tarafından kaldırılacaktır. Bu tür engeller, eski beton temeller gibi insan yapımı malzemeleri kapsayabileceği gibi, iri kaya parçaları gibi doğal malzemeler de olabilir.
Delgi Alyüklenicisi yalnızca zemin etüdü raporunda belirtilen malzemeler bakımından delme ve kazma sorumluluğu taşıyacaktır.

1.1.8 Koruma Boruları

Sözleşme belgelerinde özellikle kalıcı muhafaza borusu olarak gösterilmediği sürece, tüm yüzey altı muhafaza boruları geçici olarak kabul edilecektir. Muhafaza boruları çelik, düzgün, temiz, su geçirmez olacak ve hem kullanma ve saplama gerilimlerine karşı, hem de beton ve diğer doğal maddelerin basıncına karşı dayanıklı olacaktır.

1.1.9 Kazı Denetimi

Altyüklenici her bir kuyu kazısının boyutlarını ve hizasını kontrol etmeye yönelik ekipmanlar sağlayacaktır. Boyutlar ve hizalama, Müşavirin talimatı altında Altyüklenici tarafından belirlenecektir. Kesin kuyu derinlikleri uygun ağırlıklı bir şeritle veya onaylanmış başka yöntemlerle ölçülecektir. Kuyu temizliğine Müşavir tarafından karar verilecek, kuru kuyular ve ıslak kuyular için iskandil denilen kuyu ölçme halatı veya şeritmetre ile kuyu derinliği ölçülecektir.
1.1.10 Yapım Toleransları

Sözleşme belgelerinde aksi yönde bir hüküm olmadığı sürece, yukarıda bahsedilen yapım toleransları kazıklar için geçerli olacaktır. Önemli yeraltı engelleriyle karşılaşılan durumlarda kontroller tekrarlanacaktır. Eğer kazının yeri gerekli toleransın çok dışındaysa düzeltilemez ve bu nedenle delik geri doldurulacak ve geçici muhafaza borusu çıkarılacaktır. Spesifik gereklilikleri karşılamak için kazı prosedürü tekrarlanacaktır.

1.1.11 Donatı Kafesi Yapımı ve Yerleşimi

Kazık donatı kafesi çizimlerde gösterilen ayrıntılara uygun olarak gerekli uzunluklarda şantiyede önceden hazırlanacaktır. Uzunlamasına demirler, bağlantılar, kafes güçlendirici çubuklar, ara parçalar, merkezleyiciler ve diğer gerekli donatılardan oluşan bu kafes, kuyu kazımı incelenip kabul edildikten hemen sonra ve beton dökme öncesinde tamamen montajlanacak ve bir birim olarak yerleştirilecektir. Kazık donatı kafesi etrafındaki etriye demirleri yukarıdan aşağıya 1 donatı üzerinde 1 dolu 2 boş seklinde çift sarım tel ile bağlanacaktır. Beton dökümüne engel olmaması için, kafes kuyuya yerleştirilirken dahili güçlendiriciler çıkarılabilir. Donatı kafesinin her bir bölümü paletli vinç tarafından kazığa kaldırılacak ve ardından bir sonraki bölüm eklenecektir. Ana çubukların birbirine eklenmesi uzunlamasına çubukların bindirmeleriyle örtüşmesiyle ve en azından 2 bölgeden tel bağlarla uygun şekilde iliştirilmesiyle sağlanacaktır. Ayrıca her bir bölümün tepe ve dip etriyeleri birbiriyle örtüştürülecek tel bağlarla sıkıca bağlanacaktır. Eklenmiş etriyeler üzerindeki 3 noktada tel bağlar kullanılacak ve her bir noktada 3 tel bağ uygulanacaktır. Kuyudaki donatı kafesi, donatı çeliği bu şartnamenin izin verilen toleransları dahilinde kalacak şekilde bağlanacak ve desteklenecektir. Tüm kafes uzunluğu için eş merkezli aralık sağlamak için yeterli aralıklarla beton paspayları kullanılacaktır. Paspayları, kuyu için belirlenen betona eşit kalite ve dayanıklılıkta onaylanmış malzemeden yapılacaktır. Paspayları donatı kafesinin dışı ile kazılan deliğin yanı arasında en az 50 mm’lik bir halkasal boşluk bırakmaya yetecek ebatta olacaktır. Çelik kafesin tepesinin kotu beton yerleştirilmeden önce ve yerleştirildikten sonra kontrol edilecektir. Altyüklenici Müşavirin isteklerine uygun olarak düzeltmeler yapacaktır.

1.1.12 Betonun Dökülmesi

Beton, donatı çeliğinin yerleştirilmesinden sonra mümkün olduğunca erkenden dökülmelidir. Betonun dökülmesi, kuyunun dip kotundan tepe kotuna kadar sürekli olacaktır. Beton tremi borularıyla dökülecektir. Betonlama başlamadan önce tremie borusu 1 m kadar kuyu tabanından yukarı çekilecektir. Beton dökümünde kuyu içinde teressubatın dışarı atılmasının ardından temiz beton yüzeye çıkıncaya kadar beton vermeye devam edilecektir. Kuyuya beton dökmeye başlanmasından dökümün tamamlanmasına kadar geçen süre 2 saati geçmeyecektir. Sözleşme belgelerinde izin verilmediği sürece beton karışımında su azaltıcılar, plastikleştiriciler ve geciktiriciler gibi katkı maddeleri kullanılmayacaktır. Kullanımı onaylanan tüm katkı maddeleri, betonun 2 saatlik döküm sınırlaması boyunca işlenebilir elastik bir durumda kalması için sahada karşılaşılan koşulara göre ayarlanacaktır. Betonun dökülmesi öncesinde Altyüklenici slamp kaybı testinin sonuçlarını sağlayacaktır. Slamp kaybı testleri şantiye koşulları için uygun beton ve ortam sıcaklıkları kullanılarak gerçekleştirilecektir. Tüm beton dökme prosedürü ACI 309 uygulama ilkelerine uygun olmalıdır.

1.1.13 Tremiler

Tüm kuyularda beton dökümü için tremiler kullanılacaktır. Beton dökmek için kullanılan tremiler betonu kuyu taban kotuna boşaltmak için yeterli uzunlukta, ağırlıkta ve çapta bir borudan oluşacaktır. Tremi betona temas edecek alüminyum parçalar içermeyecektir. Minimum ve maksimum tremi iç çapı sırasıyla 6 inç ve 14 inç olacaktır. Treminin iç ve dış yüzeyleri, beton dökme sırasında betonun hem akışı hem de sorunsuz olarak çekilişine imkan tanımak için temiz ve düzgün olacaktır. Treminin et kalınlığı beton dökmeyi zorlaştıran kenar kıvrılmalarını veya keskin bükümleri önlemeye yeterli olacaktır. Tremi kuyu taban kotuna yerleştirilinceye kadar su altında veya bulamaç altında döküm başlamayacaktır ve beton boşaltılması öncesinde sudan ve bulamaçtan tamamen ayrı tutulacaktır. Treminin boşaltım ucu, döküm işlemleri sırasında betonun serbest radyal akışına izin verilecek şekilde yapılacaktır. Tremi boşaltım ucu, beton akışı başladıktan sonra her zaman betonun en az 2.0 m içinde olacaktır. Beton akışı sürekli olacaktır. Suyun veya bulamacın kazık betonuna sızmasını önlemek için, tremideki beton seviyesi her zaman kuyudaki bulamaç veya su seviyesinin üzerinde tutulacaktır.

1.1.14 Kazık Yapımı Sıralaması

Kazık yapımı sırası, yapım aşamasında veya yapımı tamamlanmış bitişik kazıklara herhangi bir zarar verilmeyecek şekilde düzenlenmelidir. Betonu yeni dökülmüş bir kuyuya yaklaşık 2 kazık çapı aralıktan daha yakın bir mesafeye bir muhafaza borusu sokulması veya kuyu açılması yasaktır. Priz süresi 24 saat olarak kabul edilebilir. Kazık imalatı sırası Müşavirin onayına tabi olacaktır.

Uygulama Resimleri